Over de jachthaven aan het Houtdok in mijn buurt

Lees hieronder mijn pleidooi in de Gentse Gemeenteraad of bekijk op mijn Instagram :

Ik was in augustus 2023 één van de actievoerders aan het Houtdok waar we met 200 buurtbewoners hadden verzameld om te protesteren tegen de komst van een jachthaven. Er was toen sprake van een jachthaven met 150 boten, met ook een plan waarbij er geen zwemzone meer zou mogelijk zijn.

Het Houtdok is schitterend gerenoveerd door de stad en het is momenteel een plek waar vele mensen wat rust vinden in de stad. In een wijk van de kop van Meulestede tot de Afrikalaan die al enorm volgebouwd is, en waar nog meer appartementen komen, is zo’n open plek waar men gewoon kan keuvelen langs het water of op het strand, is echt een meerwaarde.

De buurtbewoners vroegen 3 jaar geleden niet persé een afschaffing van de jachthaven, maar ze vroegen zich wel terecht af wat de meerwaarde zou zijn voor de buurt zelf. En dat die rust er zou blijven. Daarom vroegen ze ook inspraak aan de Vlaamse Waterweg in de plannen, door bijvoorbeeld een deel van de aanlegsteigers te laten gebruiken door de kano’s van Dokano of anderen die er aanmeren …of voor projecten als Straal vzw die oude bootjes herstellen. Er was ook sprake van een project om een speciale lift te kunnen installeren waarmee mensen in een rolstoel ook in een bootje of een kano kunnen.

Al die ingrepen zouden er voor zorgen dat het een jachthaven zijn volgens een echt Gents Model: een samenwerking met de buurt en een private uitbater waar toegankelijkheid en betaalbaarheid ook belangrijk zijn. We hebben toen trouwens ook gevraagd dat als er toiletten zouden ingericht worden, dat die ook zouden toegankelijk gemaakt worden voor het publiek. Maar daar is momenteel ook nog geen zicht op, hebben we begrepen.

Alleszins, ik zou het logisch vinden dat een uitbater van een nieuwe jachthaven ook regelmatig contact zou hebben met de buurtbewoners en dat dat overleg structureel verankerd wordt. 
—-

Antwoord van de Schepen:

De jachthaven is opgenomen in ons stedelijk RUP Oude Dokken (2011). In die tijd, in een haalbaarheidsstudie van 2012, werd het aantal ligplaatsen op 130 geraamd. Zoals jullie suggereren, is de wereld de voorbije 15 jaar veranderd. Nooit heeft echter iemand van het stadsbestuur gezegd dat die jachthaven er niet zal of niet mag komen. Het stadsbestuur heeft wél consequent aan de kar getrokken om de concessieverlener, De Vlaamse Waterweg, maximaal rekening te doen houden met de verwachtingen van buurtbewoners en het algemeen belang en om de impact van de jachthaven op de publieke belevingswaarde van het Houtdok minimaal te houden.

De inspanningen van het stadsbestuur hebben er oa voor gezorgd dat de gunningsleidraad ( opgemaakt in het najaar van 2024) expliciet bepaalt dat er bij de gunning een beoordeling moet komen over hoe kandidaat-exploitanten een dialoog met de buurt opstarten en onderhouden, dat de kandidaat zijn project moet voorstellen aan de lokale klankbordgroep/buurtdelegatie en dat de feedback die die zo wordt verzameld effectief gebruikt wordt in de verdere  onderhandelingen met de kandidaat. Er wordt hierbij in de gunningsleidraad expliciet verwezen naar de synthesenota van de infomarkt die op 19 oktober 2023 georganiseerd is op aandringen van Stad Gent en waarin een overzicht gegeven is van de input die bezoekers daar gaven.    

In de finale samenwerkingsovereenkomst tussen DVW en Stad Gent is bovendien vastgelegd dat de footprint van de jachthaven tov de oospronkelijke plannen aanzienlijk verkleint en dat er een open, publieke waterrecreatiezone van minimaal 2120 m2 aan de strandzone moet komen.  

Dit alles heeft geresulteerd in dat  er nu een voorstel op tafel ligt van een kandidaat-exploitant (Urban Waterways Logistics) met nog 46 vaste ligplaatsen en 14 ligplaatsen voor passanten – dus 60 in totaal ofwel minder dan de helft in de plannen van 14 jaar geleden.   

Er is ruimte voorzien voor 40 meter publieke aanmeerplaatsen (bv voor Dokano, BUUT, STRAAL ....) en de publieke open waterrecreatiezone is in wat nu voorligt ongeveer 66 meter breed en 40 meter lang ofwel nog eens 25% groter dan wat voorzien is in de samenwerkingsovereenkomst met DVW.    

Samengevat : dankzij het stadsbestuur zal die jachthaven een pak kleiner zijn en de publieke toegang en beleving tot het Houtdok en het water een pak ruimer. 

Urban Waterways Logistics is, zoals de gunningsleidraad bepaalt, met hun voorstel naar de buurtdelegatie/klankbordgroep gegaan op 27 januari 2026 en daar is nog eens meegegeven dat nu verwacht wordt dat de kandidaat  rekening houdt met de feedback die daar gegeven is (bv wat betreft verwachtingen over publiek sanitair, kajakrekken, mogelijkheden voor deelboten/kayakdelen en andere laagdrempelige wateractiviteiten, buurtgerichte evenementen ...)   alvorens een Best and Final Offer in te dienen.   

Er is nog geen verdere timing vastgelegd. Die jachthaven wordt door DVW  in overleg met de kandidaat verder bekeken en hangt mogelijk ook samen met andere ontwikkelingen rond het Houtdok waar we de realisatie van een nieuwe wijk plannen. 

—--
Artikels in de pers :
VRT NWS (gratis te lezen)

Het Laatste Nieuws (tekst hieronder)

De kwestie ‘jachthaven in het Houtdok’ kwam maandag ter sprake op de gemeenteraad. In 2023 was er een ‘piratenprotest’ tegen de komst van die haven, waaraan onder meer Frederik Sioen (Voor Gent) en Gaelle De Smet (Groen) deelnamen, nu allebei lid van een meerderheidspartij die de haven wel zal faciliteren. De oppositie rook bloed. “Het RUP dateert van 2011 en moét uitgevoerd worden”, duidde schepen Joris Vandenbroucke (Voor Gent), “maar de plannen zijn al serieus aangepast.”

Dat de jachthaven “er zo snel mogelijk zou komen.” Dat kreeg Stijn De Roo (CD&V) in Brussel te horen van minister Annick De Ridder (N-VA). “Hoe ziet dit bestuur die haven dan?” polste De Roo. “Qua timing is het vooral afwachten, want er staat een groot bouwproject op stapel aan de kop van het dok”, aldus Vandenbroucke.

Hij benadrukte dat het RUP waarin de jachthaven staat opgenomen, dateert van 2011 en moet uitgevoerd worden. “Toen ging het om een plezierhaven met 130 ligplaatsen. We zijn nu 15 jaar later, en natuurlijk is de visie op gemeenschappelijk gebruik van die plek veranderd, maar niemand heeft ooit gezegd dat die haven er niet zal komen. Maar de plannen zijn - mede onder druk van de stad - wel serieus bijgestuurd. Vandaag gaat het nog om 60 ligplaatsen, 40 vaste en 20 voor passanten. Daarnaast zal er een zwemzone voorzien worden van liefst 2.100 vierkante meter, veel meer dan oorspronkelijk voorzien, en er komt ook 40 meter publieke aanmeerplaats,waar iedereen gebruik van zal kunnen maken om het water in en uit te gaan in het Houtdok, met SUP’s, kajaks of bootjes.”

De stad kon bekomen dat kandidaat-uitbater Urban Waterways Logistics, waarmee de Vlaamse Waterweg momenteel een plan uitgetekent, in overleg moet gaan én blijven gaan met de buurt, en rekening moet houden met opmerkingen en verwachtingen. Het Houtdok en de ruime omgeving kregen de voorbije jaren een serieuze upgrade, met gerestaureerde kaaimuren, een esplanade, tal van nieuwe gebouwen en opgelapte havenkranen, en zelfs een strand.

Hoewel dat strand er al is en een zwemzone voorzien zal worden, is het nog helemaal niet duidelijk wanneer er ooit gezwommen zal kunnen worden. “Er zit een historische vervuiling in de bodem, dus er moet eerst gesaneerd worden om een goede waterkwaliteit te kunnen garanderen.”